Jak określić dostępne miejsce
Przed wyborem gatunku warto zmierzyć dostępną przestrzeń zarówno poziomą (średnica korony po 20 latach), jak i pionową (czy koliduje z linami energetycznymi lub balkonem sąsiada). Przy małym ogrodzie (do ok. 200 m²) optymalny wybór to odmiany określane jako „miniaturowe" lub „karłowate", których wzrost w ciągu roku wynosi poniżej 20 cm.
Tuja zachodnia (Thuja occidentalis)
Jedne z najczęściej sadzonych iglastych w polskich ogrodach. Toleruje różne gleby, mrozy strefy 4–5 i przycięcie. Do małych ogrodów najlepiej nadają się odmiany:
- 'Smaragd' — wąska, stożkowa sylwetka, dorasta do ok. 4 m wysokości i 0,8 m szerokości w 20 latach; wolnorosnąca, intensywnie zielona przez cały rok
- 'Danica' — kulista forma, do ok. 0,6–0,8 m średnicy; bardzo wolna, prawie bezobsługowa
- 'Golden Tuffet' — złocisty kolor igieł, kulisty pokrój, do ok. 0,5 m średnicy
Świerk kłujący (Picea pungens)
Dostępny w licznych odmianach o niebieskim zabarwieniu igieł. Zwykły świerk kłujący jest drzewem dużym — do 30 m — dlatego do małych ogrodów wybieramy wyłącznie odmiany karłowate:
- 'Glauca Globosa' — kulista forma, niebieskie igły, dorasta do ok. 1–1,5 m; bardzo popularna w polskich ogrodach
- 'Montgomery' — gęsty stożek, niebieskie igły, ok. 1,5 m po 20 latach
Jodła koreańska (Abies koreana)
Ceniona za dekoracyjne szyszki w odcieniu granatowo-fioletowym, pojawiające się nawet na młodych egzemplarzach. Wolniej rośnie niż tuja, jest mrozoodporna do strefy 5. Preferuje stanowiska lekko zacienione i przepuszczalną, lekko kwaśną glebę.
- 'Silberlocke' — igły podwinięte ukazujące srebrną spodnią stronę; do ok. 3–4 m po 20 latach
- 'Kohout's Icebreaker' — miniaturowa, płożąca; ok. 0,3 m wysokości i 0,5 m szerokości po kilku latach
Cis pospolity (Taxus baccata)
Wyjątkowo wszechstronny — toleruje cień, różne gleby (z wyjątkiem bardzo mokrych) i intensywne cięcie. W przeciwieństwie do większości iglastych dobrze regeneruje po cięciu w stare drewno, co czyni go idealnym do formowanych żywopłotów. Powoli rośnie — wzrost roczny ok. 15–30 cm.
Sosna górska (Pinus mugo)
Naturalnie krzaczasta i odporna na wiatr, suszę i słabe gleby. Odmiany karłowate są odpowiednie do małych ogrodów skalnych i wrzosowisk.
- 'Mops' — kulista forma, ok. 1 m średnicy po kilkunastu latach
- 'Pug' — bardzo wolna, ok. 0,4 m po 10 latach
Zestawienie — wzrost roczny popularnych odmian
- Thuja 'Smaragd' — ok. 20–25 cm/rok
- Picea 'Glauca Globosa' — ok. 5–8 cm/rok
- Abies 'Silberlocke' — ok. 10–15 cm/rok
- Taxus baccata — ok. 15–30 cm/rok
- Pinus mugo 'Mops' — ok. 5–8 cm/rok
Szczegóły dotyczące sadzenia wybranych gatunków opisuje artykuł Sadzenie drzew iglastych krok po kroku.